Reisverslag: China Compleet

Reisverslag China Compleet

Donderdag 3 april

We vertrokken om 15.00 uur, uitgezwaaid door de buren. Zo hadden we geen last van de file.
Naar Leiderdorp gereden waarna Patrick ons meteen naar Schiphol bracht. Over onze auto hoeven we ons niet meer druk te maken.
Na het inchecken hadden we volop tijd om nog wat te lezen en te eten.
Daar raakten we in gesprek met een Chinese dame, zij ging op familiebezoek. Ze drukte ons op het hart, vooral uit te kijken voor zakkenrollers.
Tegen 9.30 uur waren we in de lucht, waar in rap tempo een toilettasje, een drankje en warme maaltijd rond werden gebracht. Tijd om te slapen! Hoewel, slapen, we zaten wel erg krap, gelukkig hadden we 3 stoelen voor ons beiden. Toen Ad wilde kijken of het buiten al licht werd, kwam een stewardess het gordijntje gauw naar beneden doen.
Om 6.15u geland, het is hier 6 uur later. Hoera, de zon schijnt! Van één stel zijn de koffers er niet, lastig! Een van de medereizigsters ziet er bijzonder uit, een "paradijsvogel" Maya, een lieverd.
Jan Joosten stelt zich voor als onze Nederlandse reisleider. Tijdens de reis zal blijken dat we het met hem buitengewoon goed getroffen hebben: doortastend, regelend, ad rem, zorgzaam, vraagbaak, altijd vriendelijk en met humor, bedankt Jan.
Lotus is onze 1e Chinese gids, van haar leren we onze eerste Chinese woordjes: ‘ni hao’= goedendag en ‘bu yao’= nee, dank u wel.
Na ons geïnstalleerd te hebben voor 4 dagen, gaan we op verkenning uit. Ik kan het niet laten, even via internet een berichtje sturen naar het thuisfront, natuurlijk wat prikken, dat we lekker in het zonnetje zitten! Met de bus gaan we naar het diner. We eten in ‘de tempel van de aarde’ die ongeveer 600 jaar oud is, vroeger werd hier het eten voor het offeren bereid.
Het altaar is vierkant (bijzonder, de meeste altaren zijn rond). We zitten met 12 personen aan een ronde tafel, met midden op een draaiplateau. De schalen met voedsel blijven komen, heerlijk, vlees, vis, groente rijst enz. als laatste komt altijd de soep. Het is de bedoeling dat we met stokjes eten, soms lukt het al aardig, Ad geeft al gauw op, die eet gewoon met een vork. Terug in het hotel liggen we al gauw op bed. Wat zijn de bedden hard!!!!!!!

Zaterdag 5 april

De wekker staat op 6.30 uur. We vertrekken om 8 uur. Zo zal het ongeveer de hele reis gaan. We zijn hier tenslotte om iets te zien. Uitrusten doen we thuis wel weer.
We rijden naar een cloisonnée-fabriek, onderweg komen we langs verschillende olympische gebouwen. Indrukwekkend! Er zijn miljoenen arbeiders van het platteland bij de spelen betrokken tegen een dagloon van €5,-. Na afloop van de spelen hebben ze geen werk meer. De mascottes van de olympische spelen zijn: antiloop, zwaluw, vis, panda en vuur. De beginletters betekenen: “Beijing heet U welkom”. De Olympische spelen openen op 8-8-2008 om 8 uur. Dat is geen toeval, want in China gelooft men dat getallen een speciale betekenis hebben. Er hangt smog in de stad. Vanaf mei mogen auto’s waarvan het nummerbord met een oneven getal begint alleen nog op oneven dagen rijden. Hetzelfde geldt voor de even getallen. Op tv worden Chinezen “heropgevoed”. Er wordt geadviseerd tijdens maaltijden met buitenlanders wat minder luidruchtig te zijn, minder drank te gebruiken, niet op de grond te spuwen, in een mensenmenigte niet te dringen en aan de rechterkant te blijven. Nadeel van de spelen is dat veel mensen hun huizen hebben moeten verlaten om plaats te maken voor de spelen. In de fabriek gebeurt alles handmatig. Op een koperen ondergrond worden met speciale lijm (vroeger gebruikt voor medicinale doeleinden) koperen draadjes volgens een patroon gelijmd. Die worden daarna ingekleurd met kleurstoffen gewonnen uit minerale stenen en daarna gepolijst en minstens 6x in de oven (2 tot 5 min.). Het salaris van de gids die ons hier begeleidt bedraagt €50,- per maand. Dan is er gelegenheid tot kopen in de winkel. Mooi maar duur.
Bezoek aan de Ming Graven. In het gebied liggen 13 keizers begraven. We lopen via een allee met 12 paar dieren, zittend en staand, 6 mensenfiguren (wachters) slapend en wakend, waardoor de keizer symbolisch altijd bewaakt werd. De olifanten uit het woud en de kamelen uit de woestijn geven aan hoe groot het keizerrijk was. De “stad” heeft de vorm van een stoel: achterkant de bergen (leuning), links en rechts lagere bergen (armleuningen) en het gebied zelf is de zitting, uitkijkend richting Beijing. China heeft de vorm van een kip en Beijing ligt op de plaats van het hart. De 1 e keizer heeft de hoofdstad Nanjing verplaatst naar Beijing om de Mongolen beter te kunnen bestrijden. Daarvoor bouwde hij de muur. Ook bouwde hij een grote vloot om de wereld te ontdekken, nog voor Columbus. Hij ligt 27 meter diep begraven = 3x9, 9 is een geluksgetal. De gang werd afgesloten door mensen die niet konden horen, spreken en ook niet konden schrijven, zodat ze niets konden verklappen.
Na de lunch naar de muur in Badaling. De klim was behoorlijk stijl en hoger dan gedacht, maar het hoogste punt hebben we wel gehaald, onderweg veel handelaren. Terug beneden, al had Ad gezegd noooiiiit meer horloges te zullen kopen, toch 2 rolexen gekocht voor de forse prijs van € 5,- Zelf kimono’s en pyjama’s gekocht. Grote hilariteit in de bus, maar de handelsgeest is geboren. We zijn met een groot aantal medereizigers de ondergrens van een hoop nutteloze, maar leuke dingen aan het zoeken.
De stad weer binnengekomen via de noordelijke poort, die werd vroeger door de militairen als uitvalsbasis gebruikt, de stadsmuren zijn neergehaald om een betere doorstroming voor het verkeer te krijgen.
Het diner vlakbij het hotel. Menukaart in het Nederlands! Heerlijk, hier gaan we beslist nog eens terug. In het hotelwinkeltje gekeken naar een blouse voor Patrick. Maak een meisje dat alleen Chinees spreekt maar eens duidelijk dat Ad, die als paspop fungeert, de blouse die hèm wel past niet de goede is. Ze ging een tolk halen, maar eerst moesten wel haar winkeltje uit, zodat ze ons in de gaten kon houden.

Zondag 6 april

Na een uitgebreid ontbijt (wat was er niet?) naar het plein van de Hemelse vrede, helaas regende het. Geen nood, bij het uitstappen van de bus stonden de handelaren hun “umblella’s” al aan te prijzen.
Wat een ruimte op het plein! Nog groter dan we hadden gedacht, de groepsfoto is ondanks de regen toch gemaakt, we staan er lachend op dankzij een hulpje van de fotograaf, dat de gekste capriolen maakte.
Op het plein stond het mausoleum van Mao, die nog steeds vereerd wordt. Van zijn daden was 70% goed.
De 1 e opstand van de studenten had goede redenen, later werden de studenten gebruikt door buitenlandse vijanden om onrust te stoken tegen de regering. Die zelfde regering zal de tijd moeten krijgen om in te zien, dat ze toen verkeerd bezig waren. Ook op het plein de zuidelijke stadspoort + pijlenpoort. Vroeger was Beijing ommuurd en mocht alleen de keizer gebruik maken van de poort. De plu’s kunnen opgeborgen worden, de zon schijnt! Dan naar de verboden stad, wat een immens complex. De keizer regeerde daar met zijn vele concubines en de nodige eunuchen (voor het zwaardere werk). Onderling was er behoorlijke wedijver, kon je de keizer een zoon schenken, dan steeg je in aanzien. Het keizerlijke getal was 9 of een veelvoud ervan, dat je overal terugziet in de bouwwerken. De laatste keizer, Pu Yi was 4 en werd door een nicht van Cixi achter een scherm ingefluisterd wat hij moest zeggen. Geel was de kleur van de keizer, dus goddelijk. Gebruik van die kleur kon je wel eens met de dood moeten bekopen. Onder de Japanse bezetting was de laatste keizer een marionetten-keizer en hij eindigde als tuinman.
Het gebied van de tempel van de hemel is nog groter, daar verbleef de keizer 3x per jaar om te vasten. Drie dagen geen vrouwen, muziek, alcohol en vlees, daarna was hij geestelijk en lichamelijk gereinigd.
Ook kwam hij daar om zijn goddelijke vader te bedanken. Hij offerde voedsel: in de lente voor een goede oogst, in de zomer voor regen en in de winter om te bedanken. De hal voor de goede oogsten is helemaal van hout (zonder spijkers) en ook hier weer zijn de getallen belangrijk. Het dak van de hal rust op 28 houten zuilen (sterrengroepen) en op de binnenste 4 zuilen (de seizoenen). De daaromheen lopende cirkels met elk 12 zuilen symboliseren de 12 maanden en de 12 uren van de dag.
’s Avonds naar de KungFu show: alles in één: dans, muziek, acrobatiek, toneel en musical.
Bij terugkomst was het restaurant waar we wilden eten gesloten, maar hoera, er werd opengedaan en voor ons 10en alsnog gekookt en lekker!!!!!

Maandag 7 april

De handelaren bij de toeristische attracties komen veelal van het platteland om wat bij te verdienen, ze slapen in de krottenwijken of in dozen.
Het is me nog niet gelukt om ansichtkaarten per stuk te kopen, alleen in boekjes van 10. Het toiletpapier heeft geen perforatielijn, moeilijk afscheuren, het lijkt wel elastiek. Als je netjes wil zeggen dat je naar het toilet moet zeg je: I want to sing a song. Bij de verkeerslichten staan secondewijzers, handig want dan weet je hoelang je nog moet wachten op groen of hoeveel sec. je nog hebt om door te rijden. Winkelpersoneel staat buiten te klappen om klanten binnen te lokken. Benzine kost ongeveer € 0,55. Veel Chinezen poetsen hun tanden niet. De krant wordt van rechts naar links gelezen, in het verleden, verticaal.
Toen de stad nog ommuurd was had je een beltoren (’s morgen) en een drumtoren(’s avonds) om de tijd aan te geven. D.m.v. een zonnewijzer en een waterklok waren ze op de hoogte van de tijd. De Chinese taal heeft 4 tonen, dus één woord kan verschillende betekenissen hebben. Vanaf 1980 mag je als echtpaar 1 kind hebben. Zijn man en vrouw zelf enig kind dan 2 kinderen. Dit geldt alleen voor Han-Chinezen die 93% van de bevolking uitmaken. Voor 1980 mocht je zoveel kinderen als je zelf wilde. Kinderen zorgen voor de ouders ( morele plicht). Tegenwoordig krijgen ouderen een klein pensioentje en ziektekosten worden 80% vergoed.
Kleine kinderen dragen broekjes zonder kruis, in hun blote billetjes, laat maar lopen! Pampers zie je maar weinig.
Onder een lekker zonnetje naar het zomerpaleis, wat is het daar aangenaam vertoeven, één groot park. Keizerin Cixi besteedde handenvol geld aan de restauratie, het geld dat eigenlijk bestemd was voor versterking van de vloot en de bevolking. Ze liet het meer uitgraven en gebruikte de grond om een heuvel te bouwen, ze liet zelfs een marmeren boot bouwen die niet kan varen. Wel een bezienswaardigheid. Via de corridor met prachtige plafondschilderingen naar de uitgang. Onderweg veel muziek, kaarten, dans en een soort damspel. Bij Jan onze reisleider probeerden ze een wisseltruc, maar die trapte daar niet in, o, wat was ze boos!!!! Ad werd gevraagd euromunten voor een briefje te wisselen, maar toen er een twee en half euro muntstuk tussen zat, heeft hij daar maar van af gezien.
Daarna een bezoek aan de Hutong-wijk (=’ bron waar je dieren liet drinken’) waar de bevolking in nauwe straatjes met kleine huisjes woont. In de wijk wordt nog steeds gebruik gemaakt van openbare wijktoiletten. De onderlinge verbondenheid is groot. Een van de bewoners laat onze groep trots hun woning zien.
Met een deel van de groep naar de Lama- tempel, de mooiste tempel van Peking en opnieuw door monniken bewoond. De tempel bood onderdak aan de Dalai Lama als die in Beijing verbleef. Op die plaats wierookstokjes voor onze lieve vriendin Ank aangestoken.
Nog wat inkopen gedaan voor de treinreis van morgen en de laatste keer naar “ons” restaurantje voor het diner.

Woensdag 9 april

Een echt Chinees ontbijt, we missen ons brood!
Achter het 9 drakenscherm stond oorspronkelijk een paleis. Vanwege een familielid van de keizer mocht de kleur geel worden gebruikt. Het scherm is 20 meter verplaatst. Schermen werden vroeger al gebruikt om de ingang van de huizen af te schermen. Draken waren mythische dieren, aanbeden om bescherming af te smeken. De 5 elementen (feng shui) zijn hout, metaal, aarde, vuur en water.
Op weg naar de grottempels van Yungang. Door het stof van het kolenvervoer werden de boeddhabeelden aangetast, er is nu een nieuwe weg aangelegd om het probleem op te lossen.
De mijnwerkers in deze omgeving verdienen € 300,- per maand. In kleinere mijnen, ongeveer € 150,-
De beelden zijn van zandsteen, waarin gaatjes werden geboord en vervolgens werd er stro in gedaan, zodat de klei beter kon hechten. Daarna werden de beelden gekleurd. Bij een bezoek van Pompidou, trok Zhou Enlai ter illustratie gewoon een stuk van een beeld af. Er zijn duizenden grote en kleine beelden. Heel indrukwekkend.
Na de lunch krijgen we een extraatje, het Hangende Klooster in Hengshan. We stuiten op een wegomleiding, maar borden zijn nergens te bekennen. Er volgt een rit van een uur over het platteland. We mogen van geluk spreken dat we niet in de modder vast zijn komen te zitten. Imponerend is de aanblik van het klooster dat als een zwaluwnest tegen de rots hangt. Bijna iedereen klimt naar boven om de 1500 jaar oude Boeddhatempel te bezichtigen. Er werd gebeden tegen overstromingen. De houten paviljoens zijn goed beschermd tegen de regen en de zon.
Op de terugweg zien we grafheuvels in het landschap, op eigen stukje grond. Als de overheid de grond weer nodig heeft, komt er een advertentie in de krant, dat de familie in staat stelt de overblijfselen op te graven. Een jong iemand wordt in stilte begraven. Een ouder iemand met muziek.
We passeren de langste tunnel van China: 5446 meter. De Wilde Ganzenpas is zo hoog, dat zelfs de ganzen er vroeger met moeite overheen konden.
Plasstop: zijn we op een manege? De toiletten hebben halve deurtjes, wel lachen.
Door de extra excursie en de omweg zijn we ondanks het kamikaze rijden van onze chauffeur,( volgens Jan probeert hij onze levensverzekeringen uit te laten keren) pas om 21.00u in het hotel. Geen nood, een half uurtje later zitten we aan een heerlijk diner in het hotel. Weer prima geregeld Jan!

Donderdag 10 april

De lift geeft wat problemen, wanneer de liftboy de lift even verlaat, sluit Maya de deuren en wij naar boven. Niet netjes, maar wel lachen.
Met een groep naar de bank om te pinnen en te wisselen, het lijkt wel een excursie. Een biljet met een klein stukje eraf moest door een hoop mensen gecontroleerd worden. Formulieren invullen in drievoud, controle, controle en nog eens controle, er stond niet voor niets een kruk voor ieder loket. Wij maar wachten op onze beurt, Jan wilde voordringen, hij had geen volgnummer, trok het toen gewoon uit de handen van een Chinees, maar dat ging mooi niet door.
Jinci tempel: de tekens op het toneel betekenen: grond, spiegel en water. Lege vaten werden gebruikt voor het versterken van het geluid. We zien ook een kruisbrug, die zeer zeldzaam is, er is er nog eentje in Italië en in Noorwegen.
In het park kon je voor een euro een foto laten maken, geseald en wel. Ben was in de veronderstelling dat hij uit verschillende achtergronden kon kiezen en had maar liefst 7x geposeerd. De dames maakten een hoop stampij, toen hij er “maar” vijf afnam en achtervolgden ons tot bij de bus. Jan loste de zaak op door de laatste 2 dan maar te kopen.
Lunch in een grote overdekte tuin, heel bijzonder.
De villa van Qiao Guifa, rijk geworden met de handel in tofoe en thee, is een 18 e eeuws complex. De woningen van de jongeren zijn met drempel (om het geluk binnen te houden). De ouderen wonen zonder drempel. De ingangen liggen niet tegenover elkaar, anders komt er ruzie van.
Shuanglin tempel: de prins droomde van een wit paard en een gouden man. Die droom vertelde hij aan zijn hoffunctionarissen. Hij stuurde een delegatie naar India, die 2 monniken met een gouden boeddha tegenkwamen. Die werden uitgenodigd en zo is het boeddhisme in het zuiden geïntroduceerd.
In Pingyao met een groepje dames een fijne massage genomen.
We verblijven in een uniek Chinees hotel. Het stenen bed is heel groot en je moet er opklimmen. De verwarming staat hoog, olie- of kolenstook? Maakt ook niets uit, bijzonder is het in ieder geval.

Vrijdag 11 april

Jan wilde wel eens kijken of de deur ook de andere kant open kon, ja dus, helemaal uit de sponning!
We gaan naar de 1 e bank van China. In het verleden werden goud en zilver vervoerd met bewakers. Als ze dat in een stad achterlieten kregen ze een bewijs van de klerk. Zo is het bankwezen ontstaan.
Ze doen zaken met alle grote steden. Een klerk had een proeftijd van 9 jaar, zonder vakantie. Na aanname kregen de klerken een prachtig kostuum, wat ze maar wat graag thuis gingen laten zien. Overal zie je zakjes zand staan in geval van brand, nou daar kom je niet ver mee. Een spreuk geschonken door de keizer “waar spreeuwen zijn, is de bank van China”.
In de straat zien we een gevelbord met erop de openbare verantwoording van de uitgaven van het gouvernement. Het gerechtsgebouw was vroeger ook een belastingkantoor, gevangenis en martelkamer.
De beklaagde knielde links, de aanklager rechts voor de rechter. Zwarte stok op de grond gegooid betekende een lichte straf of klappen; rode stok, de doodstraf.
‘s Middag hebben we vrij, het is regenachtig, wat doe je dan, juist: shoppen, een fleese-jack gekocht. Nep of echt, maakt niet uit, het is lekker warm.
Het diner is in de lobby van het hotel, Maya heeft weer een heleboel gekocht en Jan wordt er mee aangekleed, jammer dat ik nu geen fototoestel bij me heb. Er wordt heel wat afgelachen.
We hadden bijna allemaal kleding laten wassen. De avond voor vertrek is mijn was er nog niet en zodra ik er om vraag is er paniek. Er zijn 4 broeken zoek, het wasmeisje weet zich er maar eentje te herinneren en gaat op zoek in onze koffer! Na een hoop gedoe komen ze alsnog boven water. De buurvrouw krijgt een hele tas met ondergoed. Uitzoeken maar, al is dat ook in orde gekomen.

Zaterdag 12 april

Met open karretjes naar de bus voor een reis van ongeveer 6 uur. Onderweg nog wat wetenswaardigheden: bij het theedrinken, de tuit niet in iemands richting laten wijzen, dat is onbeleefd. Niet met stokjes op de rand van bord tikken (dat doen bedelaars), stokjes niet rechtop in de rijst zetten (traditie bij een overledene). Toosten doe je laag tegen het glas van een hogere in rang. Tijdens de maaltijd zit de hoogste in rang met het gezicht naar de deur. Bij een visgerecht is de kop naar de voornaamste persoon aan tafel gericht.
Aan de rand van de stad Xi’an wachten we op de nieuwe gids Cathy.

Zondag 13 april

Xi’an betekent ‘plaats waar het altijd vrede is’.
Voordat we naar de opgravingen van het Terracottaleger gaan, bezoeken we een fabriek, waar we het procédé van het maken van de beelden zien, nu voor de toeristenverkoop. Ook hier weer alles handmatig.
Dan zien we een animatiefilm over hoe het leven was in de tijd van de eerste keizer Qin (de naam China is daar van afgeleid), die het terracottaleger liet vervaardigen, dat na zijn dood zijn graf moest bewaken. De boer die tijdens een grote droogte bij het graven van een bron op het hoofd van een van de beelden stuitte, zit nu boeken te signeren, hij mag niet gefotografeerd worden, is hij het wel echt?
Deze niet ontwikkelde boer dacht dat hij een geest opgegraven had en hing het beeld in een boom. Hij strafte het door het te vernielen. Een neef die als vloerenveger in een museum werkte nam een stukje mee om het te laten onderzoeken. Zo zijn de opgravingen begonnen. De boer kreeg voor zijn stukje land 4 yuan, daar waren de andere boeren eerst boos over, maar nu is het voor iedereen Big Business. Geen enkel beeld is hetzelfde en aan de haardracht kun je hun rang aflezen. Het zijn enorme hallen met beelden, paarden wagens enz. er is nog veel werk te verrichten. De overkapping is vervaardigd door Boeiing. Het maakt een diepe indruk op ons.
De theeceremonie is ook leuk om een keer mee te maken. Hier kan ik een soort klem kopen, die Ad kan gebruiken als eetstokjes.
In het park van de Da Ci’EN tempel ontstond een misverstand toen we met een groep een kaartje kochten om ons langs de bezienswaardigheden te rijden. Na de 2 e stop was onze chauffeur verdwenen, wij boos. We wisten niet dat we met het kaartje, van ieder wagentje dat voorbijkwam, gebruik konden maken.
Langs de snelweg zien we mannen met bordjes, die zich aanbieden om in de stad de weg te wijzen. China heeft een 24 uurs-economie.
Vooraf aan de opera hadden we een speciaal diner met dim sum en dumplings, dat zijn kleine Chinese hapjes in stoombakjes( deeg met vulling, zoals, vlees, vis, groenten enz.). Heerlijk.
De opera was zelfs met onze westerse oren voor muziek goed aan te horen en zeker mooi, wat kleding betreft.

Maandag 14 april

Na de wilde ganzenpagode die gebouwd werd op verzoek van de beroemde monnik Xuan Zang zijn we naar een jadefabriek geweest. Jade is in China belangrijker dan welke andere steen ook. Het is gebruikelijk dat meisjes op hun 18 e verjaardag een jadearmband krijgen, die ze niet meer afdoen. Jade brengt geluk, bescherming en gezondheid. Jade wordt van generatie op generatie doorgegeven. Ook een bezoek aan de stadsmuur mocht niet ontbreken, de zuidpoort van de muur met toegangsbrug is het oudste stuk (600 jaar). De eerste muren waren van klei en stro.
Bij de ingang van belangrijke gebouwen vind je altijd een mannelijke leeuw links, met een bal onder de linkerpoot en een vrouwelijke rechts, met een baby onder de rechterpoot.
We hebben een “hot pot” lunch. Een komfoor met een pot heet water, waarin je allerlei ingrediënten kunt koken. Ik vond het wat eng, er zal maar een pot omvallen!
De grote moskee ligt in een moslimwijk en is een harmonieus geheel.
De schoenen van Ad zijn lek, we kopen nieuwe en laten de oude achter. Daar kunnen we zelfs statiegeld voor krijgen.
Op naar het station voor een reis met de nachttrein naar Nanjing. Wat een mensenmenigte! Voor vertrek nog even toiletbezoek, wel even schrikken, de toiletten hebben geen deuren, we zitten letterlijk met de billen bloot.
We delen de coupé met Pierre en Antoinette. Knus. In de tijd van Mao was het een VIP trein voor officials.

Dinsdag 15 april

Een beetje verkreukeld komen we aan in het hotel, waar de kamers nog niet klaar zijn. Eerst ontbijt dan maar.
Wu is onze volgende gids.
Nanjing= zuidelijke hoofdstad, heeft 7 tunnels onder de stad, heeft 8 keizers gehad en heeft restanten van de oude stadsmuur. Hier werd in 1842 het einde van de eerste opiumoorlog getekend. De stad is voornamelijk bekend door Sun Yat-sen (studeerde medicijnen), de vader van de Chinese republiek en heel kort 1 e president van China, een Kantonees, evenals Chiang Kai-shek.
Een trap met 392 treden leidt naar het mausoleum van Dr. Sun, waar in wit marmer “de vader des vaderlands” is vereeuwigd.
De Linggu-tempel ( de oorspronkelijke tempel is afgebrand) staat in het gelijknamige park dat schitterend aangelegd is. Het museum bevat de geschiedenis van de laatste 100 jaar. Mao gaf iedereen werk met als gevolg dat iedereen lui werd.
Na de lunch staat een bezoek aan de brug over de Yangtze rivier, de derde langste rivier ter wereld op het programma. Het regent pijpestelen en we besluiten unaniem, ondanks aandringen van Jan, onze reisleider, er alleen even langs te rijden.
Voor de voetmassage was alleen door Liesbeth en mij belangstelling. Ze weten niet wat ze gemist hebben, we kwamen er helemaal verkwikt vandaan.
Het maandloon van een Chinese gids (tijdens een rondreis) is ongeveer € 300,-. Voor onderwijzers € 400,- met 2 doorbetaalde vakanties per jaar (zomer- en wintervakantie).

Woensdag 16 april

Onderweg zien we de stadsmuur, waar stenen aan ontbreken. Ze worden er uitgehaald als souvenir, want er staan karakters op met de naam van de fabrikant. Dat was toen verplicht, dan kon hij eventueel ter verantwoording worden geroepen. Bij de oesterkwekerij krijgen we uitleg over het procédé. Aan de ringen op de oester kun je zien hoe oud hij is. De parel wordt gevormd als reactie op een vreemd lichaam. Dat kan een zandkorrel (in Japan) of een stukje jonge oester zijn. De kleur krijgt hij door de mineralen in het water. Zoals gewoonlijk wordt er weer volop gekocht, er worden zelfs ter plekke een ketting en armband voor Corina geregen.
In het historische museum is het brokaat op zijde met draak erop: alleen bedoeld voor de keizer, interessant. Na de lunch rijden we naar Suzhou, het Venetië van het Oosten. Jan heeft een belangrijke mededeling over het volgende hotel: dat het zich midden in de weilanden bevindt, omringd door prikkeldraad, met bewaking en geen winkel in de buurt. Lachen natuurlijk.
Voor het jaar 1911 werden de voeten van de vrouwen afgebonden, zonder dat geen huwelijk. Ze bleven hun hele leven thuis om voor de kinderen te zorgen. Vandaar zoveel mooie tuinen in China. De regen blijft ons helaas achtervolgen.
’s Avonds met zessen een typisch Chinees restaurant gezocht, hier kennen ze geen vork, pech voor Ad. Een uitgebreide maaltijd met voor ieder een fles bier, tegen een ongelooflijk lage prijs: 202 yuan.

Donderdag 17 april

De nieuwe gids heet David.
The Lingering Garden behoort tot één van de 4 mooiste parken van China. De stenen paden zijn ingelegd met patronen van bv. hert (voorspoed) en kraanvogel (gezondheid). De tuin, met rotspartijen, bruggetjes, waterpartijen en doorkijkjes is ontworpen door een architect. Met deze parken probeerde men een soort micro kosmos te creëren. In de vensters zitten 300 verschillende patronen. Rijke personen hadden 4 of 5 vrouwen. Zij mochten niet in het openbaar verschijnen, daarom grote mooie tuinen. De Chinezen houden erg van stenen, vooral met gaten. In de omgeving was een meer, daar gooiden ze stenen in en 50 jaar later gebruikte men ze als decoratie in de tuinen.
Magnolia=jadekleur en osmanthus=geel, beide teken van rijkdom. Er zijn plaatsen speciaal voor de 4 seizoenen, met bomen die dan bloeien of uitzicht geven op de maan.
Dan naar een zijdefabriek. De legende zegt dat Xi Ling Shi de echtgenote van de mythische Gele Keizer zag dat rupsen zich tegoed deden aan de bladeren van de moerbeibomen in haar tuin. Sommigen hadden zich al ingesponnen in hun cocon. De keizerin pakte een cocon, maar die viel in haar kopje thee. Toen ze hem eruit viste hield ze een dunne draad tussen haar vingers. Vervolgens wikkelde ze de draad om een takje. Het begin van de zijde-industrie. We zien het hele procédé van zijderups tot zijde. Het laagje voor laagje over elkaar leggen voor de vulling van een dekbed door vier meisjes is leuk om te zien.
Scooters rijden op accu’s. In de stad is het verboden om diesel of benzine te gebruiken.
De zon schijnt, de wandeling langs de grachtjes is gezellig al is de wijk in onze ogen wel armoedig. We komen in het oudste gebouw van China, 900 jaar, ‘het operamuseum’. Een groepje musici maakten samen muziek. Er worden nog steeds uitvoeringen gegeven.
We rijden met de bus naar Shanghai, met de grootste haven en vliegveld van China en een inwoneraantal van 17 miljoen. 5 Miljoen pendelt dagelijks naar en van de stad.
De acrobatenshow was voor ons (toch al op vele gebieden verwend), adembenemend, wat een souplesse, lichaamsbeheersing en show! Het klapstuk, 5 motoren in een stalen kooi was schitterend.

Vrijdag 18 april

De Yu Yuan tuin ( vrede en harmonie) in het centrum van de stad is in 1577 aangelegd in opdracht van een hoge Mandarijn. Een gebouwtje in de tuin was 200 jaar geleden het hoogste punt van Shanghai. Ook hier weer veel waterpartijtjes, rotsen, doorkijkjes, bruggen en paviljoens. De draak, mythisch figuur, tegen de muur heeft 3 klauwen en een soort kikker eronder. Een afbeelding van een draak was voorbehouden aan de keizer. Tot de lunch kunnen we shoppen, dat is niet tegen dovemansoren gezegd. We kunnen er wat van!
’s Middags maken we een boottocht op de Huangpu rivier. Een fascinerende ervaring, wat een hoogbouw en zo verschillend. Aan het avondprogramma kan ik helaas niet deelnemen, ziek! Ad houdt me gezelschap, gelukkig ben ik de volgende dag weer de oude.

Zaterdag 19 april

Om 10 uur, als het winkelcentrum open gaat verwelkomt het personeel ons buigend als knipmessen. Ik ben blij dat het na 5 minuten afgelopen is, wat een ontvangst!
De Jade Boeddhatempel is beroemd vanwege de twee uit Birma afkomstige witte jade Boeddha’s.
Er stond ook een Boeddhabeeld dat andermans kinderen at. Sakyamuni verstopte haar kind, dat ze terugkreeg na de belofte daar mee te stoppen. Toen werd ze een goede Boeddha. Boeddha is de hoogste van de 6 lagen, eronder: uitverkorenen, discipelen, monniken, aarde en niks. In de Mao tijd werden de monniken naar huis gestuurd, sommigen trouwden. In 1979 mochten de vrijgezellen terugkomen.
Het Hongqiao vliegveld voor binnenlandse vluchten is niet zo groot, de controle wel erg streng. Ook wij moesten allebei de koffers open maken. We vliegen naar Guilin, waar we 21.25u aankomen. Simon is onze nieuwe gids.

Zaterdag 20 april

De weg naar de opstapplaats voor de vaartocht over de Li is pas 5 jaar oud en speciaal aangelegd voor de toeristen. De zandstenen heuvels worden ontgonnen voor de bouw. Gaat dit door in dit tempo, dan is over 100 jaar het landschap verdwenen.
Schoolsysteem: vanaf 6 jaar gaan kinderen naar school: 6 jaar basisschool en 3 jaar middelbaar is verplicht. Naar gelang de schoolprestaties kun je daarna nog 3 jaar verder studeren, waarna eventueel een universitaire studie volgt van 4 jaar.
De boottocht met lunch is werkelijk schitterend. De Chinezen hebben voor iedere heuvel wel een naam, je moet een heeeel rijke fantasie hebben om dat er ook werkelijk in te zien.
In Yangshuo gaan we van boord en verkennen met een soort golfkarretjes het platteland. We werden droevig van de in onze ogen armoede daar. Een oude Chinees probeerde wat geld te verdienen door tol te heffen op een brug. Jammer dat enkelen het leuk vonden stiekem toch de brug op te gaan zonder een kleinigheidje te betalen.
Weer terug, winkelen natuurlijk, daarna een traktatie van twee jarigen uit de groep, lekker ijsje! ’s Avonds met een boot gaan kijken hoe er met aalscholvers wordt gevist, voorop het vlot staat een sterke lamp, die lokt de vis naar boven. De aalscholver heeft een ring rond de nek en vist voor zijn baasje. Na afloop gaat de ring er af en krijgt de aalscholver zelf ook vis. Tot slot krijgen we nog een stadstour. De pagodes zijn mooi verlicht.

Zondag 21 april

Met de kabelbaan naar de top van de Yao Mountain door een groen woud. Eenmaal boven genieten we van het uitzicht. Lichte paniek toen één stel “kwijt” was. Die waren al naar beneden op eigen gelegenheid. Terug kon je ook met een rodelbaan. Suzan en Anne maakten daar gebruik van.
Op de theeplantage kregen we uitleg over het verwerken ervan. Compleet met theeceremonie en proeven. Bij binnenkomst gingen we allemaal op “tafel” zitten. Er is thee om af te vallen en tegen allerlei kwaaltjes, niet allemaal even lekker.
Na de lunch kregen we een extraatje, pandaberen in de dierentuin. Heel vertederend om te zien.
Ook het stenenmuseum was heel bijzonder.
De grot van de rietfluit is bont verlicht, groot en indrukwekkend.
Het diner bestaat uit een frietje bij Mac Donalds, er volgt weer een treinreis. De wachtkamer op het station lijkt wel een lobby van een hotel. China blijft verbazen. Vergeleken met de vorige nachttrein, is deze luxer. We delen de coupé weer met Pierre en Antoinette en slapen redelijk goed.

Maandag 22 april

We komen 8.45 uur in Guangzhou aan, stad met 10 miljoen inwoners. Joy is onze volgende gids. De Dr. Sun Yatzen Memorial Hall is gesloten, we kunnen alleen foto’s maken door de tralies van de hekken. Het Guangdong Folk Arts Museum bevat veel keramiek en houtsnijwerk, vooral de voorgevel met zijn gekleurde keramiek is imponerend. In een van de zalen maakt een kunstenaar met de zijkant van zijn hand een landschap op papier met inkt, knap!
Een wandeling over de Qingping markt is een beleving van geuren en kleuren: zaden, vis, honden, katten, schorpioenen, slangenhuiden, schildpadjes, zeepaardjes enz. worden verhandeld.
In de Kantonese keuken wordt gegeten, alles wat 4 poten heeft, behalve een tafel. Alles wat vliegt, behalve een vliegtuig en alles onder water, behalve een onderzeeër. Vroeger maakten handelaren prijsafspraken door middel van gebaren (verborgen achter hun lange mouwen). Ook nu nog gebruikt men gebarentaal om getallen aan te geven.
Na het passeren van de brug zijn we op het Shamian-eiland: een zgn. voormalige concessie-wijk (grondgebied van Fransen en Britten midden 19 e eeuw met eigen wetten) waar de Chinezen vroeger niet mochten komen. Je waant je in Europa.

Dinsdag 23 april

Een dagje Hong Kong (7 miljoen inwoners). Met de Ferry is het toch nog 2 uur varen, de controle is net zo streng als op een vliegveld.
Bill is onze Chinese gids. Het is frisser dan gedacht en het miezert een beetje.
Toch is het uitzicht vanaf Victoria Peak indrukwekkend.
Het verkeer rijdt links. Een privé begraafplaats, voor altijd, kost 10.000 Hong Kong dollars.
Wedden is verboden, alleen bij de paardenraces mag het wel. Daar wordt per jaar 11 miljard vergokt. Vissers wonen op hun boot en mogen tegen betaling tijdens een typhoon in beschermd gebied liggen. Woonruimte is erg duur, soms wonen 3 gezinnen op 50 vierkante meter, om samen de huur op te kunnen brengen.
De rijken rijden in dure auto’s: Rolls Royse, Mercedes e.d.
We varen op een sampan in het havengebied en komen langs de “Jumbo” het grootst drijvende restaurant van Azië.
In onze vrije tijd slenteren we over de Avenue of Stars met in het plaveisel de sterren Jackie Chan en Bruce Lee vereeuwigd.
In het park is het weldadig rustig. Op het verzamelpunt “Het Marco Polo hotel” willen we van onze laatste Hong Kong dollars koffie drinken, helaas te duur. Op de Ferry hebben we er 2 koffie, 2 bier en een cola voor.
Ook nu weer controle, we moeten een gezondheidsverklaring en een Arrival kaart invullen om terug China in te mogen.
Tijdens het afscheidsdiner wordt Jan in het zonnetje gezet, terecht.

Woensdag 24 april

De wekker staat op 5.45uur. Genoeg tijd om te pakken. In de bus gaf Joyce nog wat informatie over Guangzhou, ze vond niet veel gehoor. De afwikkeling op het vliegveld verliep soepel. Over het overgewicht van de bagage werd niet moeilijk gedaan. Het is 3 uur vliegen naar Beijing, waar we het vliegtuig een uurtje moesten verlaten. Weer aan boord om 14.45 uur voor een rechtstreekse vlucht naar Schiphol. Aan boord een aantal adoptieouders met Chinese kleintjes, die veel huilden. Niet verwonderlijk, nieuwe gezichten en een vreemde taal.
De verzorging was prima.
Bij de bagageband op Schiphol afscheid genomen van de medereizigers.
Voor ons was het een reis met veel hoogtepunten, fijne medereizigers, een toffe reisleider, veel gelachen, kortom een onvergetelijke reis.

Kadobon winnen?

Wilt u ook kans maken op een kadobon? Per kwartaal wordt de inzender van het mooiste reisverslag beloond met een kadobon.

• Stuur uw reisverslag in
• Stuur uw fotoverslag in